Bên cạnh việc dùng Thời gian, Mai Hoa Dịch Số nổi tiếng nhất với đặc tính linh hoạt: "Bất cứ thứ gì có thể đếm được, phân biệt được đều có thể lập thành quẻ".
Triết lý cốt lõi ở đây là: Vũ trụ được cấu thành từ Âm Dương và Bát Quái. Do đó, mọi vật thể, hình dáng, màu sắc, hay âm thanh đều thuộc về một trong 8 quái (Càn, Đoài, Ly, Chấn, Tốn, Khảm, Cấn, Khôn). Việc nhận diện ra thuộc tính Bát quái của sự vật gọi là Vạn Vật Loại Tượng.
Âm thanh là tín hiệu rõ ràng và dễ đếm nhất trong tự nhiên. Khi có một âm thanh đập vào tai đúng lúc bạn cần xem bói (hoặc đang đắn đo suy nghĩ), bạn có thể dùng tiếng động đó để lập quẻ.
Trong văn hóa phương Đông, chữ viết (chữ Hán/Nôm) tượng trưng cho hình ý. Tuy nhiên với chữ Quốc ngữ hiện nay, ta có thể áp dụng bằng cách đếm số chữ cái hoặc số lượng chữ.
Đây là cảnh giới cao nhất của Mai Hoa. Người lập quẻ nhìn một vật, lập tức nhận ra thuộc tính Bát Quái của nó để làm Quẻ Thượng. Sau đó dùng phương hướng, hoặc Giờ để làm Quẻ Hạ.
Bảng tóm tắt Vạn Vật Loại Tượng để lấy Quẻ Thượng (Tiên Thiên Bát Quái):
| Bát Quái | Tượng trưng cơ bản (Con người, Đồ vật, Màu sắc, Tính chất) |
|---|---|
| 1. Càn | Trời, Vua, người già, người cha. Đồ vật bằng kim loại, hình tròn. Màu trắng/vàng kim. Tính chất cứng cáp, trọn vẹn, cao thượng. |
| 2. Đoài | Đầm lầy, thiếu nữ, người nói nhiều. Đồ vật bị sứt mẻ, nhạc cụ. Màu trắng. Tính chất vui vẻ, nói năng, hoặc hao tổn, phá hủy. |
| 3. Ly | Lửa, trung nữ, người đẹp. Lò, bếp, vật rỗng giữa, văn bản, đèn điện. Màu đỏ/tía. Tính chất rực rỡ, sáng sủa, nóng nảy. |
| 4. Chấn | Sấm, trưởng nam. Cây cối, đồ mộc, xe cộ, đồ phát ra tiếng động lớn. Màu xanh lá. Tính chất chuyển động, kinh hãi, nôn nóng. |
| 5. Tốn | Gió, trưởng nữ. Sợi dây, ống dài, vật thẳng dài, đồ gỗ mỏng manh. Màu xanh lục. Tính chất mềm mại, len lỏi, do dự, thuận theo. |
| 6. Khảm | Nước, trung nam, giang hồ, lưu manh. Nước, rãnh, sông, máu huyết, vật trơn ướt. Màu đen. Tính chất hiểm trở, sâu thẳm, trí tuệ. |
| 7. Cấn | Núi, thiếu nam. Đá, cửa, tường, đình chùa. Màu vàng đất/nâu. Tính chất ngưng trệ, bế tắc, bất động, chờ đợi. |
| 8. Khôn | Đất, mẹ, người già yếu. Đồ vải vóc, quần áo, ruộng vườn, hình vuông. Màu vàng/đen. Tính chất nhu thuận, bao dung, bao bọc, tĩnh lặng. |
Lấy Tượng làm gốc: Khi nhìn thấy một ông lão (Càn) đi từ hướng Nam (Ly) tới. Ta có thể lấy ông lão (Càn 1) làm quẻ Thượng, hướng Nam (Ly 3) làm quẻ Hạ. Quẻ lập được là Thiên Hỏa Đồng Nhân.
Tâm pháp: Chỉ lấy tượng khi sự vật đó có điểm bất thường hoặc gây ấn tượng mạnh trong tâm trí bạn vào thời điểm đó. Trạng thái này gọi là Cơ phong. Nếu nhìn một cái cây bình thường thì không lập quẻ, nhưng nếu cành cây bỗng nhiên gãy rớt trước mặt, đó chính là Cơ phong để lập quẻ (Cây là Chấn/Tốn, gãy rớt là Đoài phá vỡ...).